Wetteren treinramp: Wake-up call!

thumbSchijnveiligheid

Zaterdagochtend 4 mei, de NOS aan de lijn: wat vind u van de treinramp in Wetteren? En vooral: kan dat in Nederland ook gebeuren en is het transport van gevaarlijke stoffen per trein door bebouwd gebied niet erg gevaarljjk? Later daarover nog iets gezegd in het Radio 1 journaal. De vraag of het gevaarlijk is, is niet de juiste vraag. Het gaat erom of het risico laag genoeg is om het te accepteren. We hebben het dan dus over de kans op een ernstig gevolg (doden).

Wethouder Jasper Mos

Vandaag (2 dagen later) is de veiligheid van het transport van gevaarlijke stoffen per spoor een hot item. Vooral in Vlaanderen, maar ook in Nederland. Zo zit een wethouder van Dordrecht (een stad waar ook de nodige gevaarlijke stoffen transporten dwars door de stad plaatsvinden) met dezelfde vraag en hij heeft inmiddels begrepen dat we in Nederland daarvoor een norm PR<10-6  per jaar hanteren. Mos: “Het rare is dat de veiligheidsnorm al een zekere mate van onveiligheid toestaat”. Het is wat ongelukkig geformuleerd, maar hij realiseert zich dat we in Nederland rampen met gevaarlijke stoffen accepteren, als de kans erop maar laag genoeg is: risico nul is nu eenmaal niet mogelijk.

Is het risico van spoortransport van gevaarlijke stoffen laag genoeg?

Jammer genoeg weten we dat niet (ook al doen we alsof dat wel het geval is). De modellen en de software (RBM II) die voor het risico rekenen gehanteerd worden schieten te kort. Zie het advies hierover van de Adviesraad Gevaarlijke Stoffen (AGS-QRA advies rapport 2006). In Nederland is een Basisnet Spoor vastgelegd voor het vervoer van gevaarlijke stoffen. Berekend met RBMII en met een aanvullende aanname voor het dominante risico van de trein: een BLEVE van een wagon met LPG of Butadieen (tot vloeistof verdichte gassen) wordt praktisch uitgesloten. Dit door afscherming van wagons met brandbare vloeistoffen door wagons met een niet brandbare lading. Hierdoor zou de trein “BLEVE vrij’ worden’. Niets is echter minder waar. Lees verder.

Volgens berichten bevatte de Wetteren trein ook wagons met butadieen. Een butadieen wagon is waarschijnlijk de wagon rechtsboven op de foto (met zonnedak, zoals standaard voor dit soort wagons). Deze zijn ogenschijnlijk gespaard gebleven (wellicht door goed koelen op afstand door de brandweer). Duidelijk is echter dat deze wagon niet gescheiden is van de acrylonitril wagon(s).

BLEVE-vrij? Met deze boterzachte aanname  risico-rekenen we ons rijk/ veilig:

  • Praktisch is het scheiden niet altijd mogelijk en zal het vaak niet gebeuren
  • Als de LPG/ butadieen wagon zelf ontspoort en lek raakt is er voldoende brandstof aan boord om alsnog een BLEVE te veroorzaken.

Wake-up call

De RBMII berekeningen en de diverse aannamen leiden tot schijnveiligheid. Het vermindert ook de urgentie om de veiligheid daadwerkelijk te verhogen. Het risico is immers laag genoeg? Het wordt echt tijd voor een andere benadering, waarin de veiligheid meer centraal staat! Wetteren is opnieuw een wake-up call!

Over Chris Pietersen

Na de studie (TU Delft) in dienst bij Shell: process control/ safety. Vervolgens bij TNO werkzaam op het vakgebied risico analyse en veiligheid. Daar gefunctioneerd als internationaal expert. Ter plaatse de rampen in Bhopal en Mexico City onderzocht. In 1993 onderscheiden als TNO Senior Research Fellow. Later lid van de Adviesraad Gevaarlijke Stoffen (AGS) en senior onderzoeker bij de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Thans directeur/eigenaar en procesveiligheid consultant bij Safety Solutions Consultants (SSC, een voormalig TNO bedrijf). Boek: 'De twee grootste industriële rampen' (2010). Engelstalige, versie gepubliceerd in India (december 2013).
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized en getagged met , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s